• Herstelbetalingen

    Het Koninklijk paar brengt een officieel staatsbezoek aan Suriname. En uiteraard spitst alle aandacht zich toe op het niet bepaald verheffende verleden dat Nederland met deze nog jonge natie heeft. Omzichtig wordt door beide partijen een weg gevonden in het beladen onderwerp ‘slavernij’. Twee jaar geleden heeft onze Koning al excuses aangeboden en zelfs om vergiffenis gevraagd. En bij dit bezoek wordt die vergiffenis, aan de hand van voor ons ondoorgrondelijke rituelen, verleend. We zijn een stap dichter bij elkaar gekomen.

    Helaas wordt dat proces van ‘Wiedergutmachung’ ruw verstoord door lieden met nogal controversiële en rauwdouwerige meningen. Zeker wanneer een beladen onderwerp als ‘herstelbetalingen’ voorzichtig aan de orde wordt gesteld. Eeuwenlang hebben we Suriname uitgemolken en beroofd van zijn bodemschatten, maar al de idee daarvoor mogelijk iets terug te geven, bezorgt sommige mensen een zinderende uitslag. Onmiddellijk worden de nazaten van de schandelijk uitgebuite mensen uitgemaakt voor ‘geldwolven’ en vallen er termen als ‘dollars in de ogen’. Veel zelfverklaarde rechtspopulisten schieten bij voorbaat in de kramp bij de simpele gedachte dat we wellicht iets terug moeten betalen van de miljarden die we aan Suriname en haar bevolking ontfutseld hebben.

    Waarin een klein land heel klein kan zijn. Kom een Nederlander aan zijn portemonnee en de onredelijke waanzin slaat toe.

    Vanzelfsprekend barsten de nationalistische furies los op sociale media. Hele en halve waarheden, drogredenen, gekunstelde redeneringen en schandelijk racisme blijken plots hand in hand te kunnen gaan om de hand op de knip te kunnen houden. Het komt bij deze ‘hardliners’ blijkbaar niet op om eerst eens een gesprek aan te gaan, te horen wat eventuele beweegredenen van de andere zijde zouden kunnen zijn. Het kolonialisme is nog altijd niet ver weg.

    De prinsenvlag wappert nog met veel elan, naar het schijnt. En de bruine hemden liggen gestreken in de kast.

  • Doodlopende weg

    De grondrechten van de Nederlandse democratie vormen samen een groot goed. Rechten die we met hand en tand dienen te verdedigen. Maar tevens rechten die door allerlei krachten meer en meer worden misbruikt om de grondvesten van diezelfde democratische rechtsorde hartgrondig aan te tasten.

    Waartoe die uitwassen kunnen leiden, hebben we afgelopen zondag weer kunnen zien. Een demonstratie tegen migratie en voor de dichte grenzen, liep volledig uit de hand. Geteisem uit allerlei uithoeken van het land liet zich, getooid met ultrarechtse symbolen en prinsenvlaggen, die banden met nationalisme en zelfs fascisme doen vermoeden, op hardhandige wijze gelden. Rellen op de A12, politieagenten en ME-ers bedreigd en zwaar geïntimideerd. Later werden zelfs totaal onschuldige burgers uitgescholden en belaagd. Horecapersoneel van 16 jaar en soms jonger, met een blijkbaar afwijkend uiterlijk, verrot gescholden en soms met fysiek geweld geconfronteerd. De hordes tonen hun afschrikwekkende gezicht.

    ‘…”Die Massen van heute widersetzen sich aber jeder Zusammenfassung. Sie streben auseinander auf Grund der inneren Gesetzlosigkeit. Das ist die Triebkracht ihrer rastlosen Bewegung. Die Massen hasten, laufen, gehen im Sturmschritt durch die Zeit. Wohin? Von wo kommen sie? Niemand weiß es. Je mehr sie marschieren, um so weniger erreichen sie ein Ziel. Nutzlos verbrauchen sie ihre Kräfte. Sie denken, daß sie gehen. Dabei stürzen sie – auf der Stelle marschierend – nur ins Leere. Das ist alles. Der Mensch hat hier seine Heimat verloren”.
    “Wie erklären Sie dann das Anwachsen des Nationalismus?”, fragte ich.
    “Das is eben ein Beweis der Richtigkeit meiner Behauptung”, antwortete Franz Kafka. “Man strebt immer danach, was man nicht hat. Der allen Völkern gemeinsame technische Fortschritt entkleidet sie immer mehr und mehr ihrer völkischen Eigenart. Darum werden sie national. Der moderne Nationalismus ist eine Abwehrbewegung gegen das rohe Zugreifen der Zivilisation.”

    Gustav Janouch – ‘Gespräche mit Kafka’

    Om kort te gaan: een doodlopende weg. De zinloosheid tot ethische leidraad verheven. De massahysterie door slimme volksmenners tot waanzin gedreven. Alles hard op weg naar grenzeloos chaotische anarchie. De extremen hebben de macht gegrepen; de stille meerderheid kijkt krachteloos toe. Het is wachten op de volgende editie van de ‘Kristallnacht’.