• Gladheid

    Groenestein tooit andermaal wit. Het noordoosten van Nederland heeft te maken met wat hardnekkig nagepruttel van de winter. Met als gevolg dat auto’s in sloten belanden en fietsers op de Eerste Hulp. Het lijkt erop dat het concept ‘winterse gladheid’ maar moeilijk tot het bewustzijn kan doordringen. Haast en gejaagdheid worden blijkbaar niet ingetoomd door de realiteit van ijzel en opvriezende wegen. Alsof de opwarming van de aarde nu al een permanente plek in ons collectieve denken heeft verworven.

    Misschien dat ze daar in de VS ondertussen anders over zijn gaan denken. Grote delen van dat land hebben te maken met bittere kou, sneeuwbuien en andere extreme winterse ellende. Het kwik is op sommige plaatsen gedaald tot -30 °C en de stroom is op vele plekken uitgevallen. Ik neem zo maar aan dat ze daar de winter weer volkomen serieus nemen.

    Maar aan de andere kant: klimaatsceptici zullen dit allemaal aangrijpen om de temperatuurstijging nog maar eens te ontkennen. We zullen moeten leven met het feit dat het brein bij dergelijke lieden te maken heeft met permafrost. Dat valt allemaal niet te ontdooien tot redelijkheid.

  • Winterweer

    Nederland is ontregeld. Mensen zijn in vertwijfeling: wat te doen? Journaal, achtergrondrubrieken en talkshows worden gevuld met de prangende vraag: hoe gaan we om met de totaal gewijzigde omstandigheden in ons land en ver daarbuiten? Om vervolgens niet tot eensluidende antwoorden te komen. Deskundigen blijken er afwijkende meningen op na te houden, waardoor de verwarring alsmaar toeneemt. Kortom, het is een chaos.

    Daarbij gaat het niet om de complete ontreddering naar aanleiding van de desastreuze brand in een Zwitsers café, waarbij maar liefst veertig mensen, vooral jongeren, het leven lieten en talloze anderen zwaargewond en zwaar gehavend raakten. Die ramp waren ze zelfs ter plekke na twee dagen alweer vergeten, toen de skilessen werden hervat en de pistes weer drukbevolkt raakten.

    En het gaat ook niet over de compleet illegale actie waarbij de VS een zittend staatshoofd uit zijn eigen woning hebben ontvoerd. Een actie, in strijd met elk internationaal recht dat maar kan worden bedacht. Wat de president er overigens niet van heeft weerhouden en passant gelijksoortige acties tegen Mexico, Cuba, Colombia en Groenland aan te kondigen.

    Nee, het gaat in Nederland over het winterweer. Er ligt sneeuw en het is koud. En daar zijn we niet op ingericht. Onbegrijpelijk, maar waar.

  • Incompetent

    Ús Femke doet weer eens van zich spreken. Binnen de EU, maar zeker ook binnen Nederland, wordt al tijdenlang gepoogd om het land van het stikstofslot te krijgen, met uiteraard inachtneming van de milieuregels die zijn opgesteld. We hebben in de achter ons liggende decennia immers maar al te kwistig het klimaat verruïneerd, en aan die ontwikkeling moet een einde komen. Tenminste, daar zijn de wetenschappers, alle adviesraden en eigenlijk iedereen met een gezond verstand het over eens. In dat licht bezien zal een van de grootste vervuilers, de agrarische sector, niet aan ingrijpende maatregelen ontkomen. En vanzelfsprekend zal die sector, mede slachtoffer van zwalkend en in sommige gevallen zelfs ronduit misleidend overheidsbeleid ruimhartig gecompenseerd moeten worden bij de onvermijdelijke schade aan de individuele bedrijven.

    Helaas valt daarover met een significant deel van de boeren niet te overleggen. Die bewuste lieden beklimmen bij elke poging om toch wat aan de uitstoot van boerderijen te doen, steevast de trekker om Den Haag met intimiderend gedrag van dat soort maatregelen te doen afzien. Eerder bezochten ze zelfs het privéwoonhuis van minister Van der Wal om daar onverholen dreigend gedrag te vertonen.

    En ook nu heeft Farmers Defence Force naar verregaande maatregelen gegrepen. Deze fundamentalistische en militante groep boeren heeft het bestaan om deurwaarders naar Statenleden in Brabant te sturen met de boodschap dat ze ‘goed moeten nadenken’ voor ze instemmen met een nieuwe stikstofwet. Een geheel onaanvaardbare actie, die dan ook tot grote verontwaardiging heeft geleid. Blijkbaar zijn dat de methodieken waarvan de boeren gebruik menen te moeten maken teneinde hun tegendraadse zin door te drukken. En in die sfeer komt minister Wiersma nu met plannen om boeren toe te staan meer mest uit te rijden en de stikstofproblematiek aldus nog verder te vergroten. Uiteraard worden de adviezen van deskundigen, gespecialiseerde mensen binnen het ambtelijk apparaat en diverse adviescolleges achteloos terzijde geschoven. En dat geldt ook voor de kritiek van de minister van Infrastructuur en Waterstaat, nota bene een partijgenoot. Er telt blijkbaar slechts één belang: dat van de boeren.

    Ik zou nooit hebben gedacht dat ik dit nog eens zou zeggen: ik hoop dat de bewindslieden en de politieke leiding van de VVD hun gezonde verstand gebruiken bij het beoordelen van deze complete waanzin. Wiersma heeft al eerder duidelijk gemaakt totaal incompetent te zijn voor deze functie, maar nu pas wordt helder dat ze de aansluiting met de werkelijkheid geheel kwijt is.

    Aftreden!

  • Herstelbetalingen

    Het Koninklijk paar brengt een officieel staatsbezoek aan Suriname. En uiteraard spitst alle aandacht zich toe op het niet bepaald verheffende verleden dat Nederland met deze nog jonge natie heeft. Omzichtig wordt door beide partijen een weg gevonden in het beladen onderwerp ‘slavernij’. Twee jaar geleden heeft onze Koning al excuses aangeboden en zelfs om vergiffenis gevraagd. En bij dit bezoek wordt die vergiffenis, aan de hand van voor ons ondoorgrondelijke rituelen, verleend. We zijn een stap dichter bij elkaar gekomen.

    Helaas wordt dat proces van ‘Wiedergutmachung’ ruw verstoord door lieden met nogal controversiële en rauwdouwerige meningen. Zeker wanneer een beladen onderwerp als ‘herstelbetalingen’ voorzichtig aan de orde wordt gesteld. Eeuwenlang hebben we Suriname uitgemolken en beroofd van zijn bodemschatten, maar al de idee daarvoor mogelijk iets terug te geven, bezorgt sommige mensen een zinderende uitslag. Onmiddellijk worden de nazaten van de schandelijk uitgebuite mensen uitgemaakt voor ‘geldwolven’ en vallen er termen als ‘dollars in de ogen’. Veel zelfverklaarde rechtspopulisten schieten bij voorbaat in de kramp bij de simpele gedachte dat we wellicht iets terug moeten betalen van de miljarden die we aan Suriname en haar bevolking ontfutseld hebben.

    Waarin een klein land heel klein kan zijn. Kom een Nederlander aan zijn portemonnee en de onredelijke waanzin slaat toe.

    Vanzelfsprekend barsten de nationalistische furies los op sociale media. Hele en halve waarheden, drogredenen, gekunstelde redeneringen en schandelijk racisme blijken plots hand in hand te kunnen gaan om de hand op de knip te kunnen houden. Het komt bij deze ‘hardliners’ blijkbaar niet op om eerst eens een gesprek aan te gaan, te horen wat eventuele beweegredenen van de andere zijde zouden kunnen zijn. Het kolonialisme is nog altijd niet ver weg.

    De prinsenvlag wappert nog met veel elan, naar het schijnt. En de bruine hemden liggen gestreken in de kast.

  • Dreiging

    Het is met veel aplomb aangekondigd: de overheidsbrochure aangaande de noodsituaties die zich mogelijk op korte termijn kunnen voordoen. Gezien de globale spanningen en de onpeilbare acties van de van oudsher betrouwbare politieke partners kunnen zich wellicht binnenkort situaties voordoen waarbij de essentiële levensbehoeften in het geding komen. Daarbij moeten we blijkbaar denken aan geforceerde uitval van het elektriciteitsnet, gehackte systemen die verband houden met de watervoorziening en andere ongemakken waar we tot voor kort geen of weinig rekening mee hebben gehouden.

    Geen wonder dus dat Clara en ik de aankomst en aflevering van dat node gemiste boekwerkje met de nodige spanning en verhoogde hartslag afwachten. Eerlijk gezegd hadden we dat kostbare kleinood gezien het eminente belang dat er klaarblijkelijk aan wordt gehecht, gisteren al in de bus verwacht. Maar dat is, zeker ook gezien de besteldiscipline van Post.nl tegenwoordig nauwelijks realistisch.

    Ik realiseer me vanmorgen dat het gebrek aan informatie bij grote delen van de bevolking uiteraard koren op de molen van de potentiële vijand is. Al jaren wordt er vanuit het oosten hartstochtelijk geprobeerd het Westen te destabiliseren met nepinformatie, maar dit totale gebrek aan informatie, waar Nederland nu mee te maken heeft, is uiteraard voor hun doeleinden nog beter. Als ik dat aan Clara vertel, slaat de paniek onverbiddelijke toe. Elke dag dat de brochure te laat komt, is immers een extra gelegenheid voor allerlei subversieve acties en fnuikende sabotage. Daar word je, bij nader inzien, bepaald niet rustig van.

    En zo zitten we de rest van de dag vertwijfeld in onze woonkamer. In grote onzekerheid. Zijn onze computers inmiddels gehackt? Is het betalingsverkeer nog betrouwbaar? Werken de schaars beschikbare pinautomaten nog naar behoren? Is de nu om zich heen grijpende vogelgriep een gecoördineerde actie van de Russen? Of misschien van de Chinezen? Al eerder hebben we een desastreus virus uit Azië cadeau gekregen, dus een hernieuwde poging zou niet ondenkbaar zijn. Is het water uit de kraan nog zonder koken te nuttigen? Of is de zogenoemde ‘poepbacterie’ er door buitenlandse mogendheden aan toegevoegd, zodat Nederland straks massaal met buikgriepverschijnselen te kampen heeft? Kloppen de houdbaarheidsdata op de conservenblikken en ander voedingsmiddelen in werkelijkheid? Of zijn de algoritmes van de voedingsproducenten door big tech verstoord?

    We beginnen ons steeds ongeruster te maken. Zeker als we duidelijk een drone rond Groenestein horen. Zijn die schier ongrijpbare spionagetoestellen ook al tot ons park doorgedrongen? Ik overwin mijn angst, besluit het risico te nemen en waag me, gewapend met opa’s jachtbuks op het voorterrein. Na enkele tientallen voorzichtige stappen, ontdek ik de bron van dat doordringende gebrom; een buurman is druk in de weer met een elektrische graskantenknipper. Ik haal opgelucht adem en besluit gelijk om toch nog maar even in de brievenbus te kijken.

    Even later kan ik Clara geruststellen. De brochure is binnen. De kou is van de lucht. In detail staat vermeld hoe we ons moeten wapenen tegen de buitenlandse bedreigingen. Een goede zaak dat we ons daar individueel geen zorgen over hoeven te maken. Onze veiligheid is in goede handen. Er is voorhands geen enkele reden om daadwerkelijk ongerust te zijn.

    Bevrijd schenk ik twee dubbele wodka’s in en grijp de telefoon om de lokale Chinees te bellen. Ik bestel twee porties Koe Loe Yuk, Tjap Tjoy, Foe Yung Hai en flinke porties witte rijst. Wat kan ons immers gebeuren?

  • Onafhankelijk

    Het is 1975. Vandaag wordt de voormalige kolonie Suriname onafhankelijk en ontstaat formeel de Republiek Suriname. Deze dag veroorzaakt euforie in het voormalige wingewest. Men is eindelijk verlost van de allesbepalende overheersing van de voormalige kolonisator en als we de inheemse politici mogen geloven wacht het nieuwe land een gouden toekomst. Daar denken vele Surinamers echter totaal anders over, want velen pakken hun boeltje en boeken een enkele reis naar Nederland. In Suriname zelf ontstaan in de aanloop naar deze dag behoorlijke raciale spanningen, omdat diverse bevolkingsgroepen zich achtergesteld of zelfs gediscrimineerd voelen. Uiteindelijk weet het kabinet Den Uyl veel van die plooien glad te strijken en kan een en ander vandaag z’n officiële beslag krijgen. Koningin Juliana ondertekent de bijbehorende verdragen, gewapend met een indrukwekkend vlindermontuur en haar oudste dochter viert de feestelijkheden in Paramaribo op uitbundige wijze mee.

    Hier in Nederland blijken veel mensen maar matig tevreden over deze gang van zaken. We hebben weliswaar vele decennia lang enorme bedragen verdiend met de exploitatie van West-Indië, maar nu wordt gesproken over financiële ondersteuning en herstelbetalingen vinden velen elke gulden teveel. En die instroom van Surinamers kan ook niet op veel enthousiasme rekenen. Nederland toont zich op z’n smalst.
    In de chauffeurskamer van de EKP in Groningen worden bedenkelijke opmerkingen en ronduit racistische grappen gemaakt over onze ‘nieuwe’ landgenoten. Wie op korte termijn een timmerklus op het programma heeft, kan het best voor Surinaams hout kiezen: “Omdat dat niet werkt”. Hilariteit alom. Verwerpelijke denkbeelden verpakt in rabiate humor. Nederland is op heel veel fronten niet klaar voor deze intocht van mensen uit een land dat toch echt voor kort als ‘Nederland’ werd aangeduid. Sommige landgenoten zijn blijkbaar toch minder in tel dan andere. Een situatie die nog vele jaren blijkt voort te duren en feitelijk tot op de dag van vandaag doorettert. Denk bijvoorbeeld maar eens aan de beschamende Zwarte Piet-discussie. Allemaal bepaald niet fraai.

    In de tussenliggende jaren heeft Suriname stormachtige tijden gekend. Een bloedige staatsgreep door de omhoog gevallen legerleider Bouterse, de strapatsen van halve of hele crimineel Brunswijk, de terugkeer van Bouterse als veroordeelde drugscrimineel én onbeperkt in de staatskas graaiende president en een schier eindeloze rij van corruptiezaken. En de recente vondst van enorme olievelden voor de kust heeft ook al weer aanleiding gegeven voor bedenkelijke regeringsplannen. Het is dan ook de vraag wie gaat profiteren van de mogelijke miljardenwinsten die dit alles gaat opleveren. Het zal vermoedelijk niet de bevolking zijn.

    Het is 2025. Een nationale feestdag in de West. Mensen dansen op straat in Paramaribo en er lijkt een uitbundige stemming in de hoofdstad van dit vijftigjarige land. Nederland kijkt ietwat hoofdschuddend toe. Wat valt er immers te vieren? Onderwijs, zorg en de totale economie zijn grote zorgenkinderen. Die voorlopig niet onder controle zijn. Maar één ding is zeker: de onafhankelijkheid staat als een paal boven water. Het is alleen de vraag welke prijs die onafhankelijkheid heeft gehad.

  • Ruk naar rechts

    Soms kunnen er vreemde situaties ontstaan in het dagelijkse leven. Wie immers had kunnen bedenken dat heel progressief Nederland blij is dat de nog hangende restzetel niet naar D’66 is gegaan. Dat die vervolgens bij de SP is beland, blijkt van ondergeschikt belang. Want hoezeer die partij zich ook beijvert voor de laagste klassen in het land en hoe sympathiek hun voorman Jimmy ook overkomt, sinds het vertrek van de Mao uit Oss is het bergafwaarts gegaan met de Brabantse socialisten.

    D’66 blijft dus steken op 26 zetels. Daarmee wordt de door de VVD zo felbegeerde ruk naar rechts vrijwel onmogelijk. En aangezien de PVV en het Baudet-forum bij voorbaat zijn uitgesloten, blijken 75 zetels het maximum ter rechterzijde. Dat lijkt niet op stabiliteit.

    Dus zal er worden gekeken naar de middenoplossing. En is het afwachten hoe lang de VVD haar verzet volhoudt. Die partij maakte een schuiver naar rechts, in de hoop naar beide kanten hard to get te kunnen spelen in het geval van fors zetelverlies. Geheel onverwacht bleef dat verlies erg beperkt. Gelukkig voor de lijsttrekker, maar de partij manoeuvreerde zich daarmee in een politiek vacuüm. En het zal voorzichtig laveren worden om geloofwaardig terug te schuiven. Of Yesilgöz die geloofwaardigheid zal kunnen etaleren, is zeer de vraag. Al te rigoureus stelling nemen, kan een voortijdige breuk in je carrière opleveren. Benieuwd wie er zich inmiddels aan de zijlijn warmlopen.

    Basisplaatsen zijn ook in de politiek nimmer zeker.

  • Klare taal

    Nederland heeft gesproken; de stemmen zijn bijna geteld. Jammer genoeg heeft de Heilige Geest vandaag verstek laten gaan, want er worden vandaag veel verschillende talen gesproken die niemand kan verstaan. Verliezers blijken toch winnaars, winnaars blijken slechte verliezers. Eén ding is zeker: de partijen die de afgelopen elf maanden de regering vormden, leveren maar liefst 36 zetels in. Dat is in ieder geval wel klare taal.

    Merkwaardig genoeg is de meest redelijke partij van de vier, het NSC, het kind van de rekening geworden. De partij van oprichter Pieter Omtzigt verliest al haar twintig zetels en verdwijnt uit de Tweede Kamer. De partij die veel van de chaos heeft veroorzaakt, het eenmansorkest uit Venlo, verliest weliswaar fors, maar strijdt nog altijd om de begeerde plek als grootste partij. De kiezer is wispelturig.

    Het schaakspel is ondertussen wel al begonnen. Er is nog weinig te merken van een zoektocht naar overeenkomsten. Nog steeds worden de verschillen benadrukt en combinaties naar het rijk der fabelen verwezen. Het zal dan ook interessant zijn om te zien hoe de woordvoerders de onvermijdelijke verandering in hun standpunten later onder woorden zullen brengen. Het semantische spel is op de wagen.

    Een echt mandaat is echter onduidelijk. Het midden lijkt de enige oplossing. Eén ding is echter wel overduidelijk: het is tijd om over een kiesdrempel na te denken.

    Al is het maar om het stembiljet tot aanvaardbare proporties terug te brengen.

  • Integriteit

    De grondwettelijke vrijheden vormen een belangrijk fundament in democratische beschavingen. Daar is vrijwel iedereen het over eens. En we maken daar met z’n allen, zeker ook in Nederland, graag gebruik van. Terecht, want ondanks soms stevige en excentrieke opvattingen, staat één ding boven water: diezelfde democratie moet tegen een stootje kunnen. En dat blijkt in de praktijk ook het geval.

    Niet geheel verwonderlijk maken ook lieden op de extreme flanken van het politieke spectrum volgaarne gebruik van deze grondwettelijke rechten. Meestal met het doel iets in de maatschappij op te schudden of om een discussie de gewenste kant op te sturen.

    Merkwaardig genoeg zijn diezelfde lieden een stuk minder enthousiast als ze zelf het onderwerp in dit soort discussies zijn. Ogenblikkelijk veranderen ze van rol: onderwerp wordt lijdend voorwerp. En vol ergernis wordt er vervolgens geklaagd over de rol van de media, de oneigenlijke redenaties van tegenstanders of de malversaties van politieke of maatschappelijke opponenten.

    Eerder liet de blonde roerganger zich al van z’n kinderachtigste zijde zien toen Trouw een kritische beschouwing over hem had gepubliceerd. Het enige partijlid riep z’n achterban op de eventuele abonnementen op het dagblad op te zeggen. Hoe kleingeestig.

    En nu is de 3xB onderwerp van discussie. Vanwege het negatieve advies dat de Raad van State uitbracht over de landbouwplannen van ‘’Us Femke’, opende de agrarische sloopkogel ongegeneerd de aanval. De Raad van State zou een hoog D’66-gehalte hebben en bovendien veel te politiek opereren. Let wel: we praten hier over het hoogste adviescollege van Nederland, wier positie in de Grondwet is verankerd. Kortom, de bijl aan de wortel van de rechtstaat.

    Toen de voorvrouw van Triple B vervolgens kritisch werd bevraagd over deze onterechte attaque, vond ze dat haar kritiek best geoorloofd is. En dat de Tweede Kamer een grote rol zou moeten spelen bij de benoeming van de leden van de Raad. Hoezo, té politiek? En gevraagd of ze een D’66-benoeming zou ondersteunen, bleek Carolientje krijgt nooit genoeg ervan, in haar wiek geschoten. De vraag beschouwde ze als een aanval op haar integriteit. Dat ze even daarvoor de integriteit van de gehele Raad van State ter discussie had gesteld, was blijkbaar een vraagstuk van gans andere orde.

    Grondwettelijke vrijheden gelden klaarblijkelijk voor iedereen. Allen voor sommigen wel meer dan voor anderen.