Het is 1975. Vandaag wordt de voormalige kolonie Suriname onafhankelijk en ontstaat formeel de Republiek Suriname. Deze dag veroorzaakt euforie in het voormalige wingewest. Men is eindelijk verlost van de allesbepalende overheersing van de voormalige kolonisator en als we de inheemse politici mogen geloven wacht het nieuwe land een gouden toekomst. Daar denken vele Surinamers echter totaal anders over, want velen pakken hun boeltje en boeken een enkele reis naar Nederland. In Suriname zelf ontstaan in de aanloop naar deze dag behoorlijke raciale spanningen, omdat diverse bevolkingsgroepen zich achtergesteld of zelfs gediscrimineerd voelen. Uiteindelijk weet het kabinet Den Uyl veel van die plooien glad te strijken en kan een en ander vandaag z’n officiële beslag krijgen. Koningin Juliana ondertekent de bijbehorende verdragen, gewapend met een indrukwekkend vlindermontuur en haar oudste dochter viert de feestelijkheden in Paramaribo op uitbundige wijze mee.

Hier in Nederland blijken veel mensen maar matig tevreden over deze gang van zaken. We hebben weliswaar vele decennia lang enorme bedragen verdiend met de exploitatie van West-Indië, maar nu wordt gesproken over financiële ondersteuning en herstelbetalingen vinden velen elke gulden teveel. En die instroom van Surinamers kan ook niet op veel enthousiasme rekenen. Nederland toont zich op z’n smalst.
In de chauffeurskamer van de EKP in Groningen worden bedenkelijke opmerkingen en ronduit racistische grappen gemaakt over onze ‘nieuwe’ landgenoten. Wie op korte termijn een timmerklus op het programma heeft, kan het best voor Surinaams hout kiezen: “Omdat dat niet werkt”. Hilariteit alom. Verwerpelijke denkbeelden verpakt in rabiate humor. Nederland is op heel veel fronten niet klaar voor deze intocht van mensen uit een land dat toch echt voor kort als ‘Nederland’ werd aangeduid. Sommige landgenoten zijn blijkbaar toch minder in tel dan andere. Een situatie die nog vele jaren blijkt voort te duren en feitelijk tot op de dag van vandaag doorettert. Denk bijvoorbeeld maar eens aan de beschamende Zwarte Piet-discussie. Allemaal bepaald niet fraai.

In de tussenliggende jaren heeft Suriname stormachtige tijden gekend. Een bloedige staatsgreep door de omhoog gevallen legerleider Bouterse, de strapatsen van halve of hele crimineel Brunswijk, de terugkeer van Bouterse als veroordeelde drugscrimineel én onbeperkt in de staatskas graaiende president en een schier eindeloze rij van corruptiezaken. En de recente vondst van enorme olievelden voor de kust heeft ook al weer aanleiding gegeven voor bedenkelijke regeringsplannen. Het is dan ook de vraag wie gaat profiteren van de mogelijke miljardenwinsten die dit alles gaat opleveren. Het zal vermoedelijk niet de bevolking zijn.

Het is 2025. Een nationale feestdag in de West. Mensen dansen op straat in Paramaribo en er lijkt een uitbundige stemming in de hoofdstad van dit vijftigjarige land. Nederland kijkt ietwat hoofdschuddend toe. Wat valt er immers te vieren? Onderwijs, zorg en de totale economie zijn grote zorgenkinderen. Die voorlopig niet onder controle zijn. Maar één ding is zeker: de onafhankelijkheid staat als een paal boven water. Het is alleen de vraag welke prijs die onafhankelijkheid heeft gehad.